การให้นม
ลูกกินนมผงกี่ออนซ์ต่อมื้อ ตามอายุ 0–6 เดือน
ตัวเลขต่อมื้อเป็นแค่จุดตั้งต้น สิ่งที่เชื่อได้มากกว่าคือผ้าอ้อมเปียก น้ำหนักตามกราฟ และสัญญาณอิ่มของลูกเอง
คำถามนี้ค้นหากันมากที่สุดคำถามหนึ่ง และคำตอบที่ซื่อสัตย์ที่สุดคือ “มีช่วงกว้าง ๆ ให้ตั้งต้น แต่ลูกแต่ละคนไม่เท่ากัน” ทารกที่ตัวใหญ่กว่ากินมากกว่า ทารกที่กินถี่กินต่อมื้อน้อยกว่า และปริมาณในแต่ละวันของเด็กคนเดียวกันก็ไม่เท่ากัน
ตัวเลขตั้งต้นที่ใช้กันทั่วไป
ค่าเฉลี่ยที่ใช้อ้างอิงกันคือประมาณ 150 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัมต่อวัน ในทารกที่กินนมผงอย่างเดียวช่วง 0–6 เดือน แล้วหารด้วยจำนวนมื้อในหนึ่งวัน
ตัวอย่างการคิด: ลูกหนัก 4 กิโลกรัม จะได้ราว 600 มิลลิลิตรต่อวัน ถ้าแบ่งเป็น 8 มื้อ ก็ประมาณมื้อละ 75 มิลลิลิตร (ราว 2.5 ออนซ์) ตัวเลขนี้ใช้เป็นจุดเริ่ม ไม่ใช่เป้าที่ต้องบังคับให้ถึง
- 1 ออนซ์ ≈ 30 มิลลิลิตร ใช้แปลงกลับไปมาได้เมื่ออ่านฉลากหรือสูตรที่คนแนะนำ
- ทารกแรกเกิดสัปดาห์แรกกินได้น้อยมากต่อมื้อ เพราะกระเพาะยังเล็ก และจะเพิ่มขึ้นเร็วในเดือนแรก
- ถ้าลูกกินนมแม่จากเต้าร่วมด้วย ไม่ต้องคำนวณปริมาณของมื้อเต้า ให้ดูดตามต้องการได้เลย
สัญญาณอิ่มสำคัญกว่าก้นขวด
การบังคับให้กินจนหมดขวดคือวิธีที่ทำให้ลูกเลิกฟังสัญญาณอิ่มของตัวเอง ถ้าลูกเหลือ ให้ทิ้งส่วนที่เหลือ ไม่เก็บกลับมาอุ่นซ้ำ
- หันหน้าหนี ปิดปาก หรือดันขวดออก
- ดูดช้าลงมากจนเกือบหยุด หรือหลับคาขวด
- มือที่เคยกำแน่นคลายออก ตัวผ่อนคลายลงทั้งตัว
- ถ้าลูกยังหิวหลังหมดขวดบ่อย ๆ ให้เพิ่มทีละน้อย ประมาณ 15–30 มิลลิลิตรต่อมื้อ แล้วดูอีก 2–3 วัน
วิธีป้อนที่ลดการแหวะและการกินเกิน
- ป้อนแบบจังหวะช้า ให้ลูกอยู่ในท่ากึ่งนั่ง ขวดเกือบขนานพื้น ไม่ตั้งชัน
- พักให้เรอกลางมื้อหนึ่งครั้งและหลังมื้ออีกครั้ง
- เลือกจุกที่ไหลช้าตามวัย ถ้าลูกสำลักหรือน้ำนมไหลออกมุมปาก แปลว่าจุกไหลเร็วเกินไป
- ไม่หนุนขวดทิ้งไว้ให้ลูกดูดเอง เพราะเสี่ยงสำลักและฟันผุในภายหลัง
หลักฐานที่บอกว่าปริมาณกำลังพอดี
- ผ้าอ้อมเปียกอย่างน้อย 6 ครั้งต่อวันหลังอายุ 5 วัน
- น้ำหนักขึ้นต่อเนื่องตามกราฟในสมุดบันทึกสุขภาพแม่และเด็ก
- ลูกมีช่วงตื่นที่ดูสดชื่น และสงบลงหลังมื้อนม
- อุจจาระนุ่ม ถ่ายได้โดยไม่ต้องเบ่งจนหน้าแดงนานผิดปกติ
เมื่อไรควรปรึกษาพยาบาลหรือแพทย์
- น้ำหนักไม่ขึ้นหรือลดลงติดต่อกัน แม้ให้นมตามรอบแล้ว
- ลูกไม่ดูดนม ดูดได้นิดเดียว หรือปฏิเสธนมติดต่อกันหลายมื้อ
- ปัสสาวะน้อยลงชัดเจน ผ้าอ้อมไม่เปียกเหมือนเดิม
- อาเจียนพุ่งแรงทุกมื้อ อาเจียนเป็นสีเขียว หรือถ่ายมีเลือดปน
- ลูกอายุน้อยกว่า 3 เดือนมีไข้ตั้งแต่ 38 องศาเซลเซียสขึ้นไป ต้องพบแพทย์ทันที
อ้างอิง
- องค์การอนามัยโลก (WHO) · Infant and young child feeding
- กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข · สมุดบันทึกสุขภาพแม่และเด็ก
ปรับปรุงล่าสุด
บทความที่เกี่ยวข้อง
ที่มาของข้อมูลหน้านี้
- ปรับปรุงล่าสุด
- ปรับปรุงล่าสุด · เรียบเรียงโดยทีมเนื้อหา DekNurse
- ผู้ตรวจทานทางการแพทย์
- ยังไม่ได้ผ่านการตรวจทานโดยบุคลากรทางการแพทย์
- เรียบเรียงโดยอ้างอิงจาก
